Je bestelt online een paar schoenen bij een Amerikaanse webshop en de maat staat in "US 1Y" — wat is dat in Europese maten? Of een Britse oma stuurt een paar laarsjes met "UK 9" en je hebt geen idee of het bij je peuter past. Een omrekentabel voor kinderschoenen tussen EU, UK en US maten, plus praktische uitleg over wanneer welke maat past.
Waarom schoenmaten zo verwarrend zijn
Er zijn drie grote schoenmaat-systemen wereldwijd, en geen daarvan loopt parallel. Het EU-systeem (Europese Continentale maten) telt in Parijsmaten — een puntmaat die de binnenlengte van de schoen in twee-derde centimeter aangeeft. Het UK-systeem (Brits) start kinderen vanaf maat 0 (ongeveer 16 cm). Het US-systeem heeft een aparte schaal voor kindermaten ("Little Kid" en "Big Kid", aangeduid met Y voor youth).
Veel ouders ervaren dat een Europese maat 30 in een Britse maat 11.5 wordt, en in een Amerikaanse Youth-maat 12.5. Daar zit geen logisch verband tussen — het zijn historische schalen die naast elkaar bestaan. De Nederlandse Vereniging van Podotherapeuten (NVvP) wijst erop dat de schoenmaat hoe dan ook een richtlijn is: pasvorm-verschillen tussen merken zijn vaak groter dan een halve maatsprong.
Omrekentabel schoenmaten kinderen
Onderstaande tabel toont de gangbare omrekening voor kinderschoenen (EU 16 tot EU 39). Houd in het achterhoofd: tussen merken kan een hele maatsprong verschil bestaan, zeker bij sportschoenen versus formele schoenen.
| Voetlengte (cm) | EU | UK | US (Kids/Youth) |
|---|---|---|---|
| 9,5 | 16 | 0,5 | 1 |
| 10,5 | 17 | 1 | 2 |
| 11,0 | 18 | 2 | 3 |
| 11,7 | 19 | 3 | 4 |
| 12,3 | 20 | 3,5 | 4,5 |
| 13,0 | 21 | 4,5 | 5,5 |
| 13,7 | 22 | 5 | 6 |
| 14,3 | 23 | 6 | 7 |
| 15,0 | 24 | 7 | 8 |
| 15,7 | 25 | 7,5 | 8,5 |
| 16,3 | 26 | 8,5 | 9,5 |
| 17,0 | 27 | 9 | 10 |
| 17,7 | 28 | 10 | 11 |
| 18,3 | 29 | 10,5 | 11,5 |
| 19,0 | 30 | 11,5 | 12,5 |
| 19,7 | 31 | 12,5 | 13,5 |
| 20,3 | 32 | 13 | 1 (Youth) |
| 21,0 | 33 | 1 | 2 (Youth) |
| 21,7 | 34 | 2 | 3 (Youth) |
| 22,3 | 35 | 2,5 | 3,5 (Youth) |
| 23,0 | 36 | 3,5 | 4,5 (Youth) |
| 23,7 | 37 | 4 | 5 (Youth) |
| 24,3 | 38 | 5 | 6 (Youth) |
| 25,0 | 39 | 5,5 | 6,5 (Youth) |
Voet meten met een schoenmal
De praktische manier om de juiste schoenmaat te bepalen: maak een schoenmal van papier. Laat je kind staan op een vel A4-papier (op stevige ondergrond, niet op tapijt). Trek met een potlood de omtrek van de voet, recht naar beneden gehouden. Meet vervolgens van de achterkant van de hiel tot de top van de langste teen — dat is bij sommige kinderen de grote teen, bij andere de tweede teen.
Bij het bepalen van de schoenmaat tel je daar minimaal een halve centimeter bij op, soms een hele. Dat is de "groeiruimte" die elke goede kinderschoen nodig heeft. Een schoen die exact past op de voetlengte is in werkelijkheid te krap, omdat tijdens lopen en rennen de tenen naar voren bewegen. De NVvP noemt 0,5 tot 1,2 cm groeiruimte als gangbare richtlijn.
Meet beide voeten — kinderen hebben vaak een licht verschillende linker- en rechtervoet. Kies de maat op basis van de grotere voet. Een kleine asymmetrie van twee tot vier millimeter is gangbaar. Meer dan vijf millimeter verschil kan het waard zijn om eens te bespreken met een podotherapeut of huisarts.
EU-maten: kindermaten en volwassenenmaten
Het Nederlandse en Belgische systeem (en groot deel van continentaal Europa) gebruikt EU-maten. Voor kinderen lopen die door tot EU 39, waarna je in volwassenen-maten komt. EU 39 voor een kind kan dus dezelfde maat zijn als EU 39 voor een volwassen vrouw — afhankelijk van de schoenleest en het merk. Sommige merken houden voor kindermaten een breder model aan, andere gebruiken vanaf EU 33 al een smallere volwassen-leest.
Veel ouders ervaren rond maat EU 35-37 dat hun kind soms in kindermodellen past en soms al in volwassenenmodellen — een tussenfase die een paar maanden tot een jaar kan duren. Voor sportschoenen en regenlaarzen ligt de overstap meestal later dan voor sandalen en formele schoenen.
UK-maten: van baby tot tiener
Het Britse systeem start bij maat 0 (ongeveer EU 16) en loopt door tot kindermaat 13.5. Daarna begint de Britse volwassen-schaal weer bij 1. Een Britse maat "UK 1" kan dus zowel een peutermaat (EU 17) als een tiener-maat (EU 33) zijn — context bepaalt welke. Webshops zetten meestal "UK Kids 1" of "UK Adults 1" om verwarring te voorkomen.
Voor cadeaus van Britse familie of vrienden is het verstandig om de EU-maat aan te leveren ("voor maat EU 28 alstublieft"). Een Britse oma die "UK 9" denkt geeft mogelijk een te grote of te kleine maat, afhankelijk van interpretatie.
US-maten: Little Kid versus Big Kid
Het Amerikaanse systeem deelt kinderschoenen op in drie segmenten. "Infant/Toddler" of "Little Kid" loopt van maat 1 tot 13. "Big Kid" of "Youth" loopt van maat 1Y tot 7Y. De Y staat voor Youth en is essentieel — een "US 4" zonder Y is een Toddler-maat (zeer klein), terwijl "US 4Y" een tiener-maat is.
Webshops zoals Amerikaanse sportwebshops hanteren strikt deze aanduiding. Voor ouders die voor het eerst Amerikaanse schoenen kopen, is verwarring vaak compleet — de gemakkelijkste oplossing is naar de voetlengte (cm) kijken. Veel grote Amerikaanse webshops hebben tegenwoordig een EU-conversie in de maattabel zelf opgenomen.
Tussenmaten en halve maten
Halve maten bestaan in alle systemen, maar niet elk merk maakt ze. EU 27,5 of EU 28,5 vind je vooral bij kinderschoenen uit Italiaanse of Duitse merken. Bij sportschoenen van Amerikaanse herkomst zijn halve maten standaard, omdat het US-systeem ze altijd opneemt. Bij Nederlandse en Belgische winkelketens vind je halve maten vooral in de hogere kinderschoenen (vanaf EU 30).
Als je kind tussen twee maten in zit, is de algemene tip: kies de grotere maat. Een licht ruime schoen kun je opvangen met een dunnere binnenzool of een dikkere sok, een te krappe schoen niet. Lees in tussen twee maten in: welke kies je meer over deze keuze bij verschillende soorten kleding en schoenen.
Verschillende soorten schoenen, verschillende pasvormen
Een belangrijke nuance: kinderschoenen verschillen sterk per type. Een paar regenlaarzen valt vaak ruim, en je hebt soms een halve maat kleiner nodig dan de gemeten voetmaat. Een paar formele schoenen voor een communie of bruiloft valt vaak krap; daar wil je geen halve maat kleiner nemen. Sneakers en gymschoenen variëren enorm per merk, en het is verstandig om die altijd thuis te passen met de sokken die je kind erbij draagt.
De Consumentenbond heeft kinderschoenen getest en stelt vast dat pasvorm en kwaliteit per merk fors verschillen, en niet altijd samenhangen met de prijs. Een degelijke schoen van een huismerk kan beter passen dan een dure naam.
Wanneer naar nieuwe schoenen?
Kinderen groeien per voet ongeveer 1 tot 1,5 maat per jaar bij peuters, en 0,5 tot 1 maat per jaar bij oudere kinderen. Een goede check: leg je duim op de schoen tussen de top van de schoen en de teen — past je duim er nog tussen, dan zit er groeiruimte in. Past hij er niet meer tussen, dan is het tijd voor een nieuwe maat.
Een tweede signaal: het kind klaagt over wrijven, blaren, of trekt sokken niet meer met plezier aan met die schoenen. Kinderen zeggen niet altijd direct dat een schoen te krap is, dus pasvorm-check elke twee maanden is bij groeiende voeten geen overbodige luxe.
Verwante artikelen
- Kledingmaten per leeftijd: tabel pasgeboren tot 16 jaar
- Hoe meet ik mijn kind thuis op
- Tussen twee maten in: welke kies je
- Online bestellen en doorpasten: praktische tips
- Kledingmaten en schoenmaten: complete tabel
Voor seizoensgebonden schoeisel: sandalen voor kinderen vanaf welke leeftijd en sloffen of pantoffels naar school.
Bronnen
- NVvP — Nederlandse Vereniging van Podotherapeuten over kindervoeten
- Consumentenbond — testen kinderschoenen
- NCJ / JGZ — voet- en motorische ontwikkeling kinderen
