Moeder helpt dochter trui passen op slaapkamer met twee andere truien in verschillende maten naast haar.

Tussen twee maten in: welke kies je?

Je dochter is 119 cm lang — net iets boven maat 116 maar niet aan maat 122 toe. Of je zoon heeft een voet van 19,3 cm — tussen schoenmaat EU 30 en 31 in. Welke maat kies je dan? Een praktische beslis-gids voor de tussenmaat-situatie, met uitleg per kledingsoort en per leeftijdsfase.

Moeder helpt zevenjarige dochter een trui passen op de slaapkamer, met twee andere truien in verschillende maten naast zich op het bed.

De algemene vuistregel

Veel ouders ervaren de tussenmaat-knoop bij vrijwel elke maatsprong. De algemene vuistregel die in de meeste situaties werkt: kies de grotere maat, behalve als de pasvorm direct te ruim is. Een kind groeit gemiddeld vier tot zes centimeter per jaar in basisschool-leeftijd, dus een licht ruime maat past binnen drie tot zes maanden goed. Een licht krappe maat past nooit meer beter — het kind groeit er alleen verder uit.

Maar deze vuistregel is niet altijd de beste keuze. Voor zwemkleding, formele kleding, of kleding die direct meegaat op een feestje, is een te ruime maat onpraktisch. Voor schoenen is een te grote maat zelfs risicovol — een loszittende schoen veroorzaakt onhandig lopen en valpartijen. Daarom: het type kledingstuk bepaalt de juiste keuze. Onderstaande tabel zet de meest voorkomende situaties op een rij.

Tussen twee maten: welke kies je, en waarom?

Kledingstuk	Tussen maat X en Y	Kies	Reden
T-shirt	116 en 122	122	Snelle groei in zomer, langer draagbaar
Trui / sweater	128 en 134	134	Mouwen mogen ruim, oprollen kan
Winterjas	116 en 122	122	Trui moet eronder passen, hele winter dragen
Jeans / spijkerbroek	104 en 110	104	Te lange broekspijpen onhandig met lopen
Trainingsbroek met elastiek	122 en 128	128	Tailleband rekt, lengte mag iets ruim
Jurkje (zomer)	110 en 116	110	Past nu, korte zomer-leven
Jurkje (feest)	128 en 134	128	Voor één event, past direct
Zwemkleding	122 en 128	122	Strakke pasvorm nodig, snel waterdoorgang
Pyjama	116 en 122	122	Comfort, langer aan
Onderbroek / sokken	122-128 / 128-134	Grotere set	Rekt mee, langer bruikbaar
Sneakers / sportschoenen	EU 30 en 31	31	Groeiruimte van 0,5-1 cm wenselijk
Regenlaarzen	EU 28 en 29	28	Vallen ruim, te grote laars valt af
Sandalen	EU 26 en 27	27	Verstelbare bandjes, groeiruimte oké
Formele schoenen (feest)	EU 30 en 31	30	Voor één event, strakke pasvorm
Schoolschoenen	EU 30 en 31	31	Dagelijks dragen, hele schooljaar

Het seizoen-argument

Een belangrijke factor: hoe lang ga je het kledingstuk gebruiken? Voor een zomerjurkje dat het kind drie maanden draagt, kies je de maat die nu past — geen groeiruimte nodig. Voor een winterjas die zes maanden meeloopt, kies je de grotere maat — er moet een trui onder kunnen, en het kind groeit door de winter heen.

De Consumentenbond heeft kindersjassen en -kleding meermaals getest en wijst erop dat veel ouders voor seizoens-kleding (jassen, gevoerde broeken) te krap kopen omdat het bij aankoop "perfect past". Drie maanden later past het niet meer. Een vuistregel die werkt: koop seizoenskleding twee tot drie centimeter ruimer dan de huidige meting.

Twee blauwe kinderjassen op houten hangers naast elkaar, maat 116 en maat 122, met zichtbare maat-labels.

Slank versus stevig: de bouw-factor

Lengte is niet de enige factor. Een kind van 120 cm met een slanke bouw past anders dan een kind van 120 cm met een stevige bouw. Voor een slank kind kun je vaker de kleinere maat kiezen (een T-shirt maat 116 zit lekker, maat 122 hangt los). Voor een steviger kind kies je vaker de grotere maat (een spijkerbroek maat 116 knelt rond de buik, maat 122 zit comfortabel).

De NCJ / JGZ hanteert op het consultatiebureau een groeicurve voor zowel lengte als gewicht — en uit het verhouding ervan blijkt of je kind een slankere of steviger bouw heeft. Maar onthoud: elk kind groeit anders, en zowel slanke als steviger kinderen zijn meestal gewoon gezond.

Het kledingmerk maakt verschil

Een tussenmaat-situatie wordt soms opgelost door simpelweg een ander merk te kiezen. Een T-shirt maat 116 van merk A past je 119 cm-kind krap, terwijl dezelfde maat 116 van merk B perfect past. Italiaanse en Franse kinderkledings-merken vallen vaak smaller en korter; Amerikaanse merken vallen vaak ruimer; Nederlandse en Duitse merken zitten meestal tussenin.

Bij online bestellen helpt het om de maattabel van de webshop te raadplegen, niet alleen de label-maat. Een tabel geeft vaak de werkelijke borst-, taille- en lengte-cm voor elke maat, zodat je kunt vergelijken met de gemeten waardes van je kind. Lees ook online bestellen en doorpasten voor meer over deze aanpak.

Specifieke situatie: schoenen

Voor schoenen ligt de tussenmaat-keuze gevoeliger. Een schoen die een halve maat te groot is, klotst rond de voet en kan blaren of een onnatuurlijke loophouding geven. Een schoen die een halve maat te klein is, drukt op de tenen en kan op lange termijn voet-problemen veroorzaken. De NVvP geeft als algemene richtlijn: 0,5 tot 1,2 cm groeiruimte tussen de langste teen en de voorkant van de schoen.

Praktisch: als je kind een voet van 19,3 cm heeft en schoenmaten EU 30 (binnenlengte 19 cm) en EU 31 (binnenlengte 19,7 cm) tegenkomt, kies je EU 31. Bij EU 30 zou de voet de schoen direct vullen zonder groeiruimte. Bij EU 31 zit 0,4 cm groeiruimte — net binnen de richtlijn, en past de komende drie tot vier maanden goed.

Een kind dat snel groeit versus stabiel groeit

Sommige kinderen groeien gestaag — een halve centimeter per maand. Andere kinderen krijgen groeispurts: drie maanden vrijwel stilstaan, dan plots twee centimeter in een maand. Voor stabiele groei kun je strikter naar maat kopen; voor groeispurt-kinderen ruimer.

De Voedingscentrum wijst erop dat groei in golfbewegingen normaal is, vooral tussen vier en zeven jaar, en opnieuw in de puberteit. Voor een groeispurt-kind kun je de grotere tussenmaat kiezen en dan elke drie maanden controleren.

Wat als de grotere maat te ruim is?

Soms is de grotere maat duidelijk te groot. Een spijkerbroek met te lange broekspijpen die op de schoenen vouwen, een trui met mouwen tot bij de vingertoppen. In die situatie is de kleinere maat tijdelijk werkbaar, maar je weet dat het kledingstuk binnen enkele maanden niet meer past. Veel ouders ervaren dat doorpassen aan vrienden of familie hierbij goed werkt — een korte gebruiksperiode van een paar maanden is genoeg voor de gever om er waarde uit te halen.

Een tussenoplossing voor truien: koop de grotere maat en rol de mouwen één keer op. Voor broeken: koop de grotere maat en haak de zoom binnen, of rol de zoom op. Voor jurken werkt dit minder goed — een te ruime jurk valt onnatuurlijk en is niet praktisch.