In groep 3 leren kinderen lezen. Niet ineens, niet voor iedereen tegelijk, maar in stapjes die soms verbluffend snel gaan en soms eindeloos lijken te duren. De boeken die hierbij passen zijn anders dan een gewoon kinderboek, kortere zinnen, grotere letters, vertrouwde woorden.
AVI-niveau: wat is dat
AVI staat voor Analyse Van Individualiseringsvormen. Dat klinkt ingewikkeld maar betekent gewoon: hoe goed kan je kind lezen. Op school worden kinderen op niveaus gezet (M3 begin groep 3, E3 eind groep 3, M4 midden groep 4, enzovoort). Boeken in de bib hebben vaak die aanduiding op de rug.
Een M3-boek heeft korte zinnen van vijf woorden, woorden zonder lastige letterclusters, grote letters. Het is bedoeld om te oefenen, niet om in op te gaan. Maak je het lezen te moeilijk, dan stopt het plezier. Te makkelijk en het verveelt.
Vraag in de bib om AVI-boeken op het niveau dat je kind nu doet. De medewerker weet meestal precies waar ze staan en kan een paar suggesties doen.
Boeken voor beginnende lezers
Voor de eerste echte zelfleesboeken werken series met dezelfde personages het beste. Je kind weet wie de hoofdrolspelers zijn en hoeft alleen het nieuwe verhaal te ontdekken. Korte boekjes uit een serie als Sssst! of Manon en Maan zijn typische instappers.
Boeken met veel illustraties helpen ook. Tussendoor pauze van de tekst, even kijken naar het plaatje, weer doorlezen. Dat is precies hoe leesplezier ontstaat in deze fase.
Voorlezen blijft belangrijk
Een fout die ouders soms maken: zodra een kind zelf leert lezen, stoppen ze met voorlezen. Doe dat niet. In groep 3 is zelf lezen nog hard werk. Voorlezen blijft de momenten waarop kind en boek samenkomen zonder spelfout-zorgen.
Wat werkt: laat je kind de eerste pagina zelf lezen, dan lees jij de volgende, dan zij weer, en zo verder. Of: laat je kind de korte zinnen lezen, jij doet de moeilijkere passages. Samen-lezen heet dat, en het is hét moment om bij iemand te zitten die ontdekt dat hij dit echt kan.
Wat ze nog niet aankunnen
Lange jeugdboeken vol kleine letters en complexe plots zijn voor groep 3 nog te veel. Verhalen met meer dan twee hoofdpersonen, terugflashbacks, of veel beschrijving slaan ze over of haken ze af.
Wat ook frustreert: woorden met een dubbele klinker ("oog", "oo-r"), vreemde namen, woorden die niet klinken zoals ze geschreven worden. Voor de eerste maanden in groep 3 het beste vermijden tot de leerkracht zegt dat ze die fase voorbij zijn.
Boeken om in te bijten
Soms wil een kind in groep 3 een boek dat eigenlijk te moeilijk is omdat het in de klas wordt gelezen of een vriendje het heeft. Laat dat. Lees jij de moeilijke stukken voor en laat je kind de woorden mee lezen. Het feit dat ze "hetzelfde boek" hebben als de klasgenoot is op die leeftijd al meegenomen.
Series die later in groep 3 of begin groep 4 lukken: Dolfje Weerwolfje van Paul van Loon (kort, leesbaar, populair), Het Liedjes Eet Boek van Ted van Lieshout, Roodkapje en de Wolf-bewerkingen.
Wat helpt thuis
Een vast leesplek-je in de kinderkamer of woonkamer maakt verschil. Een mandje met boeken naast de bank, een dekentje, eventueel een leeshoek. Voor concrete inrichting-tips: leeshoekje thuis maken.
En soms is het ook gewoon: vijf minuten samen op de bank, kortere boeken, geen druk. Voor de bredere context van wat past bij andere groepen: kinderboeken per groep. En voor de overgang naar zelfstandig lezen in groep 4: leesboeken voor groep 4 en 5.
